malungayangay a lala' nu Sakizaya a igi
ci Ihang kaku pitu idaw tu ku lima ku mihcaan nu maku
我叫Ihang今年七十五歲
naytini si Apaluay kaku a lecuhan malimad tayni tini
我們之前住在 Apaluay
I Sakul nanu wawa kilul sa kaku tu babalaki
我小時候跟隨長輩到處走走
mitengil tu wayway nu mita nu Sakudaya katinengan naku
最瞭解撒奇萊雅族的習性
kina Sakidaya namakayni namin i Pazik tayni itini i Sakul
撒奇萊雅族大部份從Pazik來的
iPazik sa lima ya bulaku nu Pangca itida u Padik u Cikep
Pazik有5個部落 Padik、Cikep
u Tuwapun u Ciku han kuytidaay i yada nu amisan nu 門諾
Tuwapun、Ciku及門諾附近還有一個
nu sasaan nu 門諾 sa nacacay kya bulaku itida u Iiwkiyuw
就在門諾的後面
bulaku han u Pangcah tu mibutingay namin namakay
這裡是阿美族的部落
Pusungay kudaan u kungku ninaku sa yu cahenay
這個地方叫Pusungay
katahekal kaku tayda sa kuheni i Bilubilungan
這裡管稱日出太陽剛出來
yadah ku laluma'an i Cikep tayda mibuting kunu may
我們這裡很多親戚
Sakulay i Malungayanga hananay pacengceng mibuting
很多人到 Malungayanga 捕魚
kamu ninaku u babalaki u tengil aku sa i mukasi haw
我母親說在當時
nayi henay tayni ku Dipun i mahidasa u papaypayan namin
日本人還沒有來台灣
nu Sakidaya ku ayda nu amisan tu 七星潭 ayda
七星潭的東邊撒奇萊雅族比較多
nikinasasing aku kuynian haw niwkinasasing aku tuynian
我這裡有照片為證
ina sasing sa nay 63年a sasing kuyni sa iniw kinasasing
我這張照片是63年取得
tu kikay tu ciduysiya masangaay tu ta-li-se namin kuytiniay
修理汽車廠及大理石工場
wiyniyan nu Sakidaya tini mipaypay sisa singangan
這裡都是奇萊雅的所在地
sa kuytiniay sa u Pibaungan han kuynian u Pibaungan han kuyni
這裡的地方管稱 Pibaungan
u kamu nu babalaki sa cacay amihca kinacacay tayda
老人家說過每年都要來這裡一次
itida sa cay kaku pakatengiha tu kamu nu babalaki
我是沒有聽到這樣的話
nuycaan abulad hakiya tayni itini mipaypay sa kyu
會到這個地方祭拜
Pibaungan han kuy tiniay ayza sa bahbahen tu namin nina
所以這裡被稱作Pibaungan（祭拜的地方）,但現在族人都已經被被趕走了
nu hitay kina Sakidaya laliwasak satu namin cay tu kya
被軍人趕走後，撒奇萊雅人只好離開
tini maluk ku hiya kina Pangcah namin naw Sakidaya
在過去這裡是撒奇萊雅族的耕作地
namin kaw namalukay tuytiniay namin ayda sa nayitu
他們在這天土地上開墾
u Pazik sa u Cikep Ciku sa u Tuwapun sa yadatu
主要是 Pazik,Cikep Ciku,Tuwapun 這幾個部落
i Ciku han ya nu amisan nu 門諾醫院 ayda kiya bulaku
Ciku部落在門諾的東方
tiya sa isasaaca niya nuwalian niya 門諾 sa nacacay kya
在門諾下方還有一個部落
bulaku itida nu mibutingay namin itida sa singangan sa tuda
那裡有一個小魚村
bulaku sa Liwkiw Bulaku han kuydaan ayda tu nayi tu
那個地方管稱小琉球
kiya bulaku tida 大概80年nayi tu 七十幾年na idaw henay
那個部落大概一直到民國70-80年都還存在
kya bulaku tuydaan ayda sa wiynian amangalay namin mu
長大了大家都很想
wala ku kina Sakidaya namin tuyni nikalukan tu namin
撒奇萊雅族也想要自己開墾的
nu Sakidaya kuynian melawiy saw madalakulaku tu
一看就知道那是撒奇萊雅族的
kinamialaway tina lala' nu Sakidaya u 林務局國有財產局
目前這片土地的是林務局國有財產局所有
u hitay 交通部 kinamiyalaay tuynian sa ayda mangalay
還有軍方還有交通部
namin kami u Sakidaya muwalatuyni nikaykungan tu nu
因為這片土地當時是由撒奇萊雅人開墾的
kaku pasubana' titaan namin u matinengay tu tinalala'an
我現在要說我了解這裡的土地
tuyni wiyni u kakakakaku u babalaki anu iniw henay
這裡的長輩還有我們
namin kina namalukay tiniyan sakaku sa kyu tahekal kaku
大部分的人都來這裡耕作過
musakamu tuyniyan yu mahida henay kiya itini kya
望遠看去這邊依舊
Sakidaya maluk tini mikaykung tunalalaan mitadas
這塊土地以前是撒奇萊雅人的耕作的
kaDipunan henay tiya sa nasikuziw itini i Bilung
在日據時代都是工廠
tulukiya kuziw misangaay tu 鋼鐵 atu alumi kaysiya
這裡有三個鋼鐵工廠
nanay acacay tu ayda i nu walian misangaay tu sapadamek
這地方的東邊是肥料廠
u 肥料廠 nu kaDipunan henay kuydaan kyu itininamin ku
在日據時代肥料廠就有了
babalaki maluk tida namin ku babalaki mikuli i Nikilu
老人家都在那裡工作也有人在鋁製工廠工作
misamukinay misangaay tu sapadamek caykatenes sa
有的在鋼鐵工廠工作和肥料廠
mikusiw tu tayni tu ku hikuki nu amilika mikusiw
當時空襲警報美國炸一顆
mibakudang tina kuziwan tunian mibakudang u kamu
丟了一顆炸彈
ninaku sa ziwsansay kaku kya sa cinaku sabaw tulu ku
我母親告訴我當時他年僅13歲
mihcaku sabaw tu lima ku mihcaku sa taynian nu hikuki
到他15歲的時候空襲警報在響
muihetik tu bakudang sa milimek kami i ni kalukalukan
當時丟了一顆炸彈
nisanebek tu tubatubah sakukungku nu babalaki
他們躲在地瓜田的溝邊
alaw naytidaay maluk kubabalaki satu kami i nalimaan
我才知道這裡原來是他們耕作的地方
nu babalaki mitadas i ahican tu nu wawawawa muwala sa
他們當時在那邊開墾
masimsim henay yaku sa 12歲 kya kaku 13 歲
我母親說他都想到12歲或13歲的事情
tayda henay kaku mihiya maluk tiya u mahan maladay a
所以他當時都跟隨父母親到那裡工作
cinaku 15 歲 malahitay kaku lima amihca taluma' sa
我15歲的時候就去當兵
nayi tu way bahbahen tu namin nina hitay
在當時軍方全部把這些耕作的人趕走
cay tu pakaluk ahican ku mahiniay sananay satu kami
就從那時就沒有在那邊耕作過
ahican naca sikuwang kuhitay kiyami wiyni u babalaki
很無奈因為軍人有槍，老人家害怕
u saluk dada atu tatak sa amakademec tuyni u hitay
我們種田人家只有鋤頭可以抵抗
melangay henay ku hitay yu mahida henay
當時的軍人是非常的可怕
makatakatal yu mahida henay sa kuyni u kungku nu babalaki
當時的軍人有點惡霸主人怕他們的槍
kamu nu babalaki kuynian sakaku tuyniyan sa
這是老人家說給我聽的
malukay tinaumahan sa naydaw ku namaka Sinziway sa
從前在這裡耕作的人也有從新城來的
i Kaliyawan sinziw makatukuh tida mikaykung
有住在新城家裡彎也來到這裡和大家一起耕作
u dumasa tidaay tu i Tuwapun itidaay tu Pazik i Cikep
有的住在附近的Tuwapun pazik cikep
u kamu nu babalaki sa ami tu ami sa Kulamay sa Kulamay
這裡也有來自吉寶竿他們是他們
makatukuh tu itida mipatadas tu umah nipatadas nu heni sa
他們都來這裡開墾
isasanuynian sa u babutingan kuynian sa 正好mibuting
正好這附近有可以捕撈魚蝦的地方
maluk itida kyu patadas ahica satu mikilim tu sapahabay
在這裡開墾順便找些食物養活家人
tu nu luma' namin kina Sakidaya kyu masalakulaku henay
這個地方目前還有開墾耕作過的痕跡
kuynian nu 63 年anisasingan kuynian sa masa lakulaku tu
我這張照片是民國63年的
masaumah tu namin kuhiya u nitadasan nu babalaki
開墾的痕跡依然清晰
sa kaku tuyniyan itatumita u Sakidaya hananay
所以我現在講給你們聽