Serbia

makayzaay i Wikipitiya
跳至導覽 跳至搜尋

Serbia(塞爾維亞)

siwkay nu kanatal[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

Flag of Serbia.svg
u hata nu Serbia

u Serbia sa i labu nu O-Cuo, itiza i 44 00 N, 21 00 E.

u ahebal nu lala' mapulung sa 77,474 sq km.

u ahebal nu lala'ay sa 77,474 sq km, u ahebal nu nanumay sa 0 sq km.

hamin nu tademaw sa 7,143,921.

kakalukan umah sa 57.90%, kilakilangan umah sa 31.60%, zumaay henay umah sa 10.50%.

tapang tusu nu kanatal(首都)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

u tapang tusu nu kanatal sa u Belgrade.

kakinginan nu kanatal demiad(國家紀念日)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

kakinging nu kanatal demiad sa 15 bulad 2 demiad.

tabakiay a tapang nu kanatal(元首)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Tomislav Nikolić, micakat a demiad sa i 2012 a mihca 5 bulad 31 demiad.

sakaudip (經濟)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

塞爾維亞共和國的經濟主要以服務業為主。在2008年服務業佔了國民生產總值的63%,而製造業和農業則佔了24.2%和12.3%。

現時塞爾維亞整體經濟狀況較中西歐及部分巴爾幹半島國家為差,但較阿爾巴尼亞及摩爾多瓦為好。

Serbia (塞爾維亞) kun-he-kuo a sakaudip u mamipadan tu katuuday a kawaw ku yadah. itini 2008 a mihcaan nipipadang a kawaw han mikikaka tu nu binawlan a sakaudip tu enemay a pulu’ idaw ku tulu a kilac (%), u sasangaan atu kakalukan sa tusaay a pulu’ idaw ku sepat a tusa a kilac atu sabaw tusa a tulu a kilac .

aydaay a Serbia (塞爾維亞) pulung nu sakaudip mikili la’cus tu inutabenan atu saatipan nu O-Cuo (中西歐) atu Pa-er-kan pan-daw (巴爾幹半島), nika mikikapah tu A-er-pa-ni-ya (阿爾巴尼亞) atu Muo-er-duo-wa (摩爾多瓦).[1]

Ke-suo-wuo (科索沃) a malepacaw (科索沃戰爭)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

賽爾維亞軍事鎮壓科索沃獨立運動,引發「科索沃戰爭」。

Serbia (塞爾維亞) mipenec tu Ke-suo-wuo (科索沃) misatekaday a laylay, patahekal tu Ke-suo-wuo (科索沃) a malepacaw.

科索沃本來是塞爾維亞南邊的一個自治省,下方靠著阿爾巴尼亞。但其實科索沃裡頭有 93% 的人口都是阿爾巴尼亞人,跟塞爾維亞血緣有夠淡薄。也因此,科索沃從 1989 年以來就一直很想爭取獨立,脫離這個沒有血緣的爸爸統治。

Ke-suo-wuo (科索沃) naw Serbia (塞爾維亞) nutumulan a niyadu', i nutimulan sa u A-er-pa-ni-ya (阿爾巴尼亞). nika u labuway nu tademaw siwaw a bataan idaw ku tulu a kilac (%) u A-er-pa-ni-ya (阿爾巴尼亞) namin a tademaw, atu Serbia (塞爾維亞) a tademaw caay kapicapi. sisa Ke-suo-wuo (科索沃) namakayda i 1989 a mihcaan mangalay tu misateked, miliyas tu inaiay ku namaka babalakiya a idang numikuwanay.

塞爾維亞不願意,因為他們認為科索沃這塊土地是賽族的發源地,是「祖國不可分割的一部分」,所以怎樣都不准科索沃獨立出來。

nika caay kangalay ku Serbia (塞爾維亞), saku nuheni u Ke-suo-wuo (科索沃) a lala' sa u angangan nu Serbia a binacadan (賽族), sisa caay pisulul ku Ke-suo-wuo (科索沃) amisa teked sa.

最大的衝突發生在 1998 年,塞爾維亞當時的總統竟然以軍事方式對付科索沃獨立運動者,直接屠殺當地平民,引發科索沃境內 80 多萬民阿爾巴尼亞裔居民逃亡。

u sakaaadaan nu kakalingatuwan itini i 1998 a mihcaan, Serbia (塞爾維亞) nu tawyaay a cung-tun u hitay kusapi kasasulaecus tu Ke-suo-wuo (科索沃) misateked a laylay, sababuy han nuheni ku tademaw amipatay, palekaltu ku Ke-suo-wuo (科索沃) a tademaw walu a pulu' a mang nu A-er-pa-ni-ya (阿爾巴尼亞) a tademaw milaliw.

這次塞爾維亞做得太過頭了,美國和北約看不下去,決定武力介入,結果爆發「科索沃戰爭」。

tada malakuud tu ku kawaw nu Serbia (塞爾維亞), Amilika (美國) atu Pey-Ye (北約) caaytu ka hademhem amiadih, mangalay tu amilihida masasuada’, aca mabakuhac ku Ke-suo-wuo (科索沃) u langaw nu sakalepacaw.

科索沃獨立獲國際承認,成為歐洲最年輕國家,後來發動攻擊的塞爾維亞總統被抓,日後也被國際法庭以種族清洗罪起訴。

misateked satu ku Ke-suo-wuo (科索沃) kaadihan nu kitakit, mala masa wawaay nu O-Cuo (歐洲) a kanatl, nikudan satu mikiayaway malepacaway a Serbia (塞爾維亞) cungtun madakep, nikidan satu pataydaen i kitakit a hu-ting (法庭) sa "nu binacadan a palilucan" (種族清洗) ku sapipulul cinidaan.

在經過俄羅斯調停後,科索沃改由聯合國接管,名義上雖然還是塞爾維亞的領土,實際上卻享有高度自治,國內的獨立氛圍就在和平氣氛下越來越濃厚。2007 年,主張獨立的塔奇Hashim Thaçi選上科索沃總統。

namakayda i Er-luo-se (俄羅斯) masaluemen satu, u lekec nu kanatal (聯合國) tu mikuwanay tu Ke-suo-wuo (科索沃), amica ku kakitidaay nuheni a nganga i Serbia (塞爾維亞), tadenga lihalay kunuheni, nu pasay kanatalay a tademaw kapahkapah masasungay naming. 2007 a mihcaan misatekeday a ci Hashim Thaçi塔奇 maala mala Ke-suo-wuo (科索沃) a cung-tun.

塔奇 2008 年 1 月 9 日才剛就職,2 月 17 日就立刻在科索沃議會宣讀「獨立宣言」,接著議會就在 53 分鐘後全員簽屬同意。科索沃獨立了。

ci Thaçi (塔奇) i 2008 a mihcaan cacay a bulad siwa a demiad mahka patideng, tusa a bulad sabaw tu pitu a demiad kalamkam sa itini i I-huay (議會) sakamusa "misiteked a sasakamuen", kilul sa i I-huay (議會) nu lima a pulu’i daw ku tulu a tatukiyan mamikay tademaw midui tu sasulidan. misiteketu ku Ke-suo-wuo (科索沃) sa.

科索沃獨立不過是 13 年前的事,科索沃宣布獨立後,雖然美國、英國、法國在隔天就承認科索沃的地位,還宣布建立邦交關係,但塞爾維亞一直大哭我不依我不依,立刻召回所有與科索沃建交的大使,並以叛國罪起訴塔奇。

sabaw tulu a mihcaan a misiteked ku Ke-suo-wuo (科索沃) nu ayawan a kawaw, amica kuni kasiteked nu Ke-suo-wuo (科索沃) sa, amica ku Amilika (美國) Ing-kuo (英國), Fa-kuo (法國) tu anucila palu tatenga tu Ke-suo-wuo (科索沃) a ngangan, patideng tu sakakapah, nika u Serbia (塞爾維亞) caay pisulul sa caay kahademhem ku nabalucu'an, amelik sa patatiku tu katuuday atu Ke-suo-wuo (科索沃) anipatidengan a tademaw, sa pala mihantaya ku cumihan ci Thaçi (塔奇).

科索沃大部分人口信奉伊斯蘭教,所以科索沃又得到阿爾巴尼亞、土耳其等伊斯蘭老大哥的相挺,塞爾維亞也拚不過他們。

Ke-suo-wuo (科索沃) a tademw u E-se-lan cyaw (伊斯蘭教)  kuyu sinciw nuheni, sisa mapadang nu A-er-pa-ni-ya (阿爾巴尼亞) atu Tu-er-ci (土耳其) sa u tabakiay a kanatal nu E-se-lan cyaw (伊斯蘭) ku Ke-suo-wuo (科索沃), u Serbia (塞爾維亞) a tademaw caay tu pakalisapen tu tawan.

塞爾維亞覺得孤單寂寞覺得冷,只有俄羅斯和中國站在他這邊。所以塞爾維亞雖然口頭上強烈譴責科索沃,卻也只能忍氣吞聲,甚至答應西方國家不會以武力解決科索沃的獨立問題。

caay ka sicabay tu kanatal nu tau ku Serbia (塞爾維亞), u Er-luo-se (俄羅斯) atu Cung-kuo (中國) dada kumitepalay tunu heniyan, sisa Serbia (塞爾維亞) amica hatidatu kuni kaynah tu Ke-suo-wuo (科索沃), hemhem hantu nuheni kuyu linges, paceba satu misulul tunuheniyan a caay kaw lacu ku sapihedek tina nu Ke-suo-wuo (科索沃) ami siteked tina kawawan.

科、塞兩國外交破冰,希望爭取加入歐盟資格,時間快轉到兩年前。2018 年,科索沃總統塔奇,和塞爾維亞總統武契奇 Aleksandar Vucic,竟然共同拋出一個解決辦法。

Ke-suo-wuo (科索沃), Serbia (塞爾維亞) nina tusaay a kanatal masasulaecus, mangala micumud i Omuo (歐盟). tala ayawen tu tusa a mihcaan. 2018 a mihcan Ke-suo-wuo (科索沃) cung-tun ci Taci (塔奇), atu Serbia (塞爾維亞) cungtun ci Wu-Ci-Ci (武契奇, Aleksandar Vucic), mapulung ahican mihuway kinakawaw sa.

這兩個國家的總統可以好好講,但他們提出來的解決辦法歐洲覺得不妥。他們所提出的方案,叫「邊界修正」,交換領土。就是將科索沃北邊和塞爾維亞一個山谷做領土轉移,反正這兩個地區面積相近、人口也差不多。

nina tusaay a kanatal nu cungtun kapahtu kuni kasasakamu, nika nu tahekalay nuheni a kamu kaisa ku O-Cuo (歐洲) mitengil. yayu nipatahekalan nuheni a kamu sa (misa kapah tu lilis sa), mahida u palaliyunay tu lala'. u Ke-suo-wuo (科索沃) nu amisan atu Serbia (塞爾維亞) nu cacaya a buyu a lalalaan ku saka laliyun, u tademaw nuheni atu lala macacap ama sasuala.

會這樣做,主要是因為這裡頭住的正好是彼此的民族。但歐洲國家說,若塞爾維亞和科索沃想成為歐盟合格的會員國,應該學著尊重少數民族,而不是沿著民族線重新劃分邊界。

kyamahini kina kawaw, u muenengan nu itiniya a tademaw nuni kapulungan nu binacadan a tademaw. satu ku O-Cuo (歐洲) a kanatal, anu Serbia (塞爾維亞) atu Ke-suo-wuo (科索沃) mangalay mala sakapahay nu O-Cuo a malasacabayay (歐盟) micidekay nu kaput a kanatal, aminanam ku nuheni mi kakasikadan tu binacada, acaay pisa baluhay misababenisay tu binacadan.

但歐洲是有其道理的。他們害怕像希特勒那樣的純粹民族主義者再次降臨。如果國家內只能容納一個民族,那他的多元性、包容性將會大大降低,也容易和其他民族組成的國家起衝突。到時候,巴爾幹半島恐怕又會再成為火藥庫了。

O-Cuo (歐洲) u siduliya. matalaw tu ku nuheni mahida ci Si-Te-Le (希特勒) a nikaedas amakina cacatu amihida. anu nucacaya a kanatal cacay ku binacadan, nu katuuday atu amawada’ ku dadadiputan, hinadayum atu nutaw a binacadan tu  pulungan a kanatal masasuada’. katukuh i Pa-Er-Kan pan-daw (巴爾幹半島) alaw a mala papadengan tu lacu.[2]

malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]