Namibia

makayzaay i Wikipitiya
跳至導覽 跳至搜尋
Flag of Namibia.svg
u hata nu Namibia (納米比亞)

Namibia (納米比亞)

u Namibia (納米比亞) sa ilabu nu Africa, itiza i 22 00 S, 17 00 E, u ahebal nu lala’ mapulung sa 824,292 km2, u ahebal nu lala'ay sa 823,290 km2, u ahebal nu nanumay sa 1,002 km2, hamin nu tademaw sa 2,436,469. kakalukan umah sa 47.20%, kilakilangan umah sa 8.80%, zumaay henay umah sa 44%.

tapang tusu nu kanatal (首都)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

u tapang tusu nu kanatal sa u Windhoek(溫荷克).

kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

kakining nu kanatal demiad sa tusa bataan bulad tulu demiad.

tabakiay a tapang nu kanatal (元首)[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Hage Geingob, micakat a demiad sa i 2015 a mihca 3 bulad 21 demiad.

Namibia[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

原稱西南非洲,北同安哥拉、尚比亞為鄰,東、南毗波札那和南非,西瀕大西洋。海岸線長1600公里。全境大部分地區在海拔1000~1500米。西部沿海和東部內陸地區為沙漠,北部為平原。主要河流有奧蘭治河、庫內內河和奧卡萬戈河。

naw nutipan timulan Africa (非洲), amisan Angola (安哥拉), Zambia (尚比亞) mababiyaw, walian, timulan biyaw Botswana (波札那) atu South Africa (南非), nutipan mitepal tu saetipyu (大西洋). lilis nu bayu nu tanayu’ cacay a malebut enem a lasubu a kun-li. hamin nu niyadu'ay a talakaw cacay a malebut katukuh cacay a malebut lima a lasubu a lawat. nutipan mililisay tu batu atu walian nu labu a nuyaduan nu likenlikenan, amis u enal. anganganan nu lalaliwan nu sauwac idaw ku Orange sauwac (奧蘭治河), Kunene sauwac (庫內內河) atu Okavango sauwac (奧卡萬戈河).

15~18世紀、葡萄牙)、英國等殖民者先後侵入。1890年被德國佔領。1915年,南非參加協約國對德作戰,出兵佔領西南非洲。

sabaw lima katukuh sabaw walu a seci, Portugal (葡萄牙), United Kingdom (英國) nu mikuwanay haymawsa midebung. cacay a malebut walu a lasubu siwa a bataan a mihcaan debungan nu Germany (德國). cacay a malebut siwa a lasubu cacay a bataan idaw ku lima a mihcaan, South Africa (南非) milihida tu Siye-Kuo (協約國) misuayaw tu Germany (德國) malpacaw, tahekal kuhitay midebung tu nutipan timulan Africa (西南非洲).

1920年,國際聯盟委託南非統治西南非洲。1949年,南非非法吞併西南非洲。1960年4月,西南非洲人民組織成立,開始進行爭取民族獨立的鬥爭。

cacay a malebut siwa a lasubu tusa a bataan a mihcaan, kanatal lanman paida’tu South Africa (南非) mikuwan tu nutipan timulan nu Africa (非洲). cacay a malebut siwa a lasubu sepat a bataan idaw ku siwaw a mihcaan, South Africa (南非) alaw sa midebung tu nutipan walian a Africa (非洲). cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan a mihcaan sepatay a bulad, nutipany timulanay a Africa (非洲) a tademaw misa kaput kunuheni, malingatu mialaw tu binacadan amisiteked masaualaw.

1966年,聯合國通過決議,取消南非對西南非洲的委任統治。1968年,聯合國大會根據西南非洲人民的意願決定將西南非洲更名為納米比亞。

cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan idaw ku enem a mihcaan, kasaupu nu paykanatal midui tu kawaw nuheni, alesen nuheni ku South Africa (南非) misuayaway tu nutipany timulanay a Africa (非洲) mamikuwan. cacay a malebut siaw a lasubu enem a bataan idaw ku walu a mihcaan, kasaupu nu paykanatal a tahun saan sa nutipany timulanay a Africa (非洲) a tademaw idaw kuni pabalucuan tu nutipany timulanay a Africa (非洲) mangalay misumad tu ngangan aw Namibia (納米比亞).1978年,聯合國安理會通過435號決議,支持納實現獨立。1989年,在聯合國監督下舉行制憲議會和總統選舉,人組黨獲勝,其候選人努喬馬當選總統。1990年3月21日宣布獨立。

cacay a malebut siwa a lasubu pitu a bataan idaw ku walu a mihcaan , kasaupu nu paykanatal malakuuyd tu ku sepatay a lasubu tulu a bataan idaw ku lima a sasulitan, patideng tu Namibia (納米比亞) ami siteked sa.

tukay 城市   [mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

溫荷克是納米比亞首都,政治、經濟、文化、商業中心,納米比亞第一大城市。

Windhoek (溫荷克) Namibia (納米比亞) a sudu, cen-ce, sakaudip, lalangawan, telungan nu sasiwbayan, Namibia (納米比亞) misatekeday a tukay。

斯瓦科普蒙德--納米比亞著名海濱城市。西鄰浩瀚無垠的南大西洋,東毗綿延千里的奈米布沙漠。

Swakopmund (斯瓦科普蒙德)-- Namibia (納米比亞) sasi nganganay nu hapin a tukay. nutipan micapi tu satabakiay nu katipan a saetipyu (南大西洋), waliyn hatidaay tu nu Nanob likenlikenan (奈米布沙漠)。

環境整潔、風景秀麗、氣候宜人,頗具歐洲風格。商業、旅遊業興旺,為納最著名的避暑勝地。距首都370公里。人口3萬多,三分之一是德裔。1892年建市。在德國佔領期間,曾是西南非洲的主要港口,後被沃爾維斯灣取代。

masilud ku liklik, bangcal ku pala, sakdihkuwan sa ku demiad, mahida u Europe (歐洲) ku kapah. sasiwbayan, mabawbaw ku kataydaan a midang, u Namibia (納米比亞) tataydaan nu kadihkuwan aaidangan. mibatad tu sudu tulu a lasubu pitu a kuli kupi batadan. tademaw tulu a mang ku pinapina, mala tulu nu cacay ku Germany (德裔) a laylay. cacay a malebut walu a lasubu siwa a bataan  tusa a mihcaan a patideng tu tukay. nani debungan nu Germany (德國) han, naw nutipany timulanay a Africa (西南非洲) nu anganganan nu minatu, nikudan satu alawan nu Walvis disapan (Wuo-El-Wi-Se-Wan 沃爾維斯灣) amialaw.

Walvis disapan 沃爾維斯灣   [mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

納米比亞最大的深水港,可停泊萬噸巨輪。轄區面積1124平方公里,人口約5萬。

Namibia (納米比亞) satabakiay sailabuay nu minatu, taneng misaluimeng tu mang dun nu satabakiay nu balunga. Kitidaan sa cacay a malebut cacay a lasubu tusa a bataan idaw ku sepat a pinfun kunli, tademaw han lima a mang ku pina.

有鐵路通往納內地和南非,有公路與周邊五國相通。又稱「鯨灣」,南極洲本格拉寒流挾帶豐富的浮游生物北上至此,漁業資源非常豐富,每年10月引來眾多鯨群,故得名。

idaw ku silamalay makayda I Naindi (納內地) atu South Africa (南非), idaw ku nu kunlucuc atu nu limaay a kanatal masasuala. pangangan han tu Uyel disapan (Whale Bay 鯨灣), Antarctica (南極洲) Benguela (Pen-Ke-La 本格拉) nusienaw idaw kunipi laday tu silaculay nu munabaway a langaw ta amisen katukuh itini,babutingan han matatungus, tu mihmihcaan idawtu ku tabakiay a buting, kya kasinganganan.1487年葡萄牙航海家迪亞士首先在此登陸,後相繼被英國和南非佔領,被開發為南部非洲重要港口。1990年納獨立後南非繼續佔領,直至1994年3月1日才回歸納,標誌著非洲最終實現非殖民化。

Cacay a malebut sepat a lasubu walu a bataan idaw ku pitu a mihcaan sayhu i bayubayuwan a tademaw ci Di-Ya-Se (迪亞士) sayaway amkatukuh, nikudan satu alawan nu United Kingdom (英國) atu South Africa (南非) amidebung, palekalan sangaan i nu timulan nu Africa (非洲) tu angangangan nu minatu. 

Sesriem likenlikenan 蘇絲斯黎沙漠[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

世界最古老的沙漠,納米比亞最具特色的景觀之一。位於奈米布沙漠中部,距納納首都溫荷克約500公里。沙丘含有豐富的鐵元素,在陽光照耀下通體緋紅,故名「紅沙漠」。

kanatal satenesay nu mukasi a likenlikenan, Namibia (納米比亞) numicidekay nu aaidangan. itida i Nanob likenlikenan (奈米布沙漠) nu teban,  micapi tu Na-Na (納納) a suodu nu Windhoek (溫荷克) tu lima a lasubu a kun-li.

該地偶有降水,生長著耐旱沙漠植物,常有羚羊、大象、犀牛和獅子等出沒。這裡有世界最高的沙丘,高達325米。

alahican asinanum, si mulangaway i makedalay nu likenlikenan a mulangaw, sawsawni idaw ku sidi, zo, katalan atu tula. itini idaw ku satalakaway nu kitakit a masabuyu'ay a liken, talakaw hun tulu a lasubu tusa a bataan idaw kulima a lawad.

「45號」沙丘因距離公園入口約45公里得名,以其婀娜身姿和迤邐風光被譽為世界最美沙丘。「死亡谷」(Dead Vlei)是蘇絲斯黎沙漠中一處低洼鹽鹼地帶,是觀看日出、日落和千年古樹化石的好去處,每年吸引大批歐美遊客和攝影愛好者來此觀光。

sepat nu bataan idaw ku lima a banggu nu masabuyu'ay a liken milaad tu sacumud sepat a bataan idaw kulima a kun-li ku sacumud a kasinganganan, tada bangcal tu sabangcalay nu kitakitay a masabuyuay a likenlikenan. (Patayay helung (死亡谷)) u Sesriem likenlikenan (蘇絲斯黎沙漠) nui sasaay nu cikacikahan a niyadu, u tatay daan miadih tu kakatahekalan nu cidal, tahceleman nu cilal atu malebutay nu kilang nu mala ba’tuay a aidangan, tu mihmihcaan kutuud ku nama kaydaay i Europe atu Amilika (歐美) a labang atu misasingay a tayda midang.

Ay-Taw-Sa kanatal a aidangan 艾淘沙國家公園 [mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]

非洲最大、歷史最悠久的野生動物園之一,面積達2.2萬平方公里。1907年成為動物保護區,此後保護區面積不斷變化,至1956年達10萬平方公里,一度成為世界最大的野生動物保護區。

satabakiay ku Africa, satenesay nu likisi a aadupen aadihan, kakitidaan han 22,000 km2. cacay a malebut siwaw a lasubu idaw ku pitu a mihcaan mala aadupen tu dadiputen, sawni masumad ku kakitdaan, katukuh tu cacay a malibut siwaw lasubu lima a bataan idaw ku enem a mihcaan makaala tu 100,000 km2, nawma kaalaay tu nu satabakiay nu kitakit nu aadupen a dadiputen a kakitidaan.

園內有一處面積達5000平方公里的巨大低洼鹽鹼地——「愛淘沙盆地」。 雨季時有水注入,周圍常年生活著約300多種非洲野生動物,包括許多瀕危物種如黑犀牛、黑臉羚羊和非洲大象等。

ilabu nu aidangan idaw ku 500 km2 a tabakiay nu isasaay masababuybabuyan a cikahcikahan u Itosha tancunla' (愛淘沙盆地). kaudadan idaw ku nanum micumud, i liklik yadah ku Africa (非洲) nu aadupen, idaw ku ainaiaytu a lumeniay a katalan, lumeniay a bihid nu sidi atu Africa (非洲) nu zu sa.

園內共棲息著340餘種鳥類。該地還是南部非洲火烈鳥的重要繁育地之一。每年雨季時,數以百萬計的火烈鳥來此繁衍後代。遊客可自駕車在公園內觀賞野生動物。

ilabu nu mapulungan amaudip nu ayam tilu a lasubu sepat a bataan ku pinapina a aayaman. nina niyadu nu timulan nu Africa (非洲) a Huo-Lye ayam(火烈鳥) u kakitidaan a kalalebu’wan a kasidibuwan lalecuhan a kakitidaan. tumihmihcaan kaudadan sa iniw tu ku Huo-Lye-ayam (火烈鳥) tayni a malelabu tayni mulecuh tu waw. taneng ku kadideng micumud amiadih tu aadupen tu cancana.

malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan[mikawaway-kalumyiti | mikawaway tu kalumyiti sakatizeng bangu]